Privredna komora Vojvodine upoznala slovenačko upravljanje otpadom

Privredna komora Vojvodine upoznala slovenačko upravljanje otpadom

Privredna komora Vojvodine, u saradnji sa kompanijom Ekološki krug d.o.o. Novi Sad realizovala je posetu kompanijama u Sloveniji koje se bave upravljanjem otpadom i koje su naprivile krupne korake u primeni principa kružne ekonomije. Delegaciju u kojoj su bili predstavnici Javnog preduzeća Čistoća i zelenilo iz Zrenjanina , kompanije Ekološki krug i Greentech iz Novog Sada,  ispred Privredne komore Vojvodine predvodio je sekretar udruženja usluga Branislav Mamić, koji o ovoj studijskoj poseti kaže:

“Tokom tri dana upoznali smo se sa načinom sakupljanja, sortiranja i deponovanja otpada u kompaniji Kostak u Krškom, Snaga u Mariboru, Simbio u Celju i Centru za upravljanje otpadom Puconci – CEROP. Posetili smo i kompaniju Roto, specijalizovanu, između ostalog, za proizvodnju uređaja za tretman otpadnih voda.“

Kompanija Kostak u Krškom je komunalno i građevinsko preduzeće, sa više od 60 godina tradicije. Opštinska uprava Krško, osnovala je kompaniju čija je delatnost bilo je snabdevanje čistom pijaćom vodom, a izgradnja i odvoz smeća ubrzo su se pridružili osnovnom poslu. Poslednjih godina Kostak proširuje svoje tržišne aktivnosti, posebno u oblasti građevinarstva, kao i tretmanu otpada, održavanju i čišćenju i drugim aktivnostima i uslugama..

Kostak pruža komunalne usluge u skladu sa koncesijskim ugovorima u opštinama Krško i Kostanjevica na Krki, ali se komunalni otpad dovozi i iz drugih gradova u Sloveniji. Komercijalne usluge uključuju upravljanje otpadom, snabdevanje pitkom vodom, odvodnju i prečišćavanje otpadnih voda i kišnice, održavanje opštinskih javnih puteva, uređenje i čišćenje javnih površina, uređenje i održavanje groblja i sahrane, javnu rasvetu, uređenje naselja i uređenje i održavanje javnih pijaca.

Centar za upravljanje otpadom, koji je postao osnova sistema odvojenog sakupljanja otpada u opštinama Krško i Kostanjevica na Krki,  na godišnjem nivou zbrinjava  oko 150.000 tona otpada. Centar ima liniju automatizovanog sortiranja komunalnog otpada koja odvaja biorazgradivi otpad i druge odvojene frakcije poput papira, plastike, metala, kompozitne ambalaže i zapaljive frakcije. Centar ima i pokriveno postrojenje za kompostiranje i za obradu biološkog otpada, a sveobuhvatni sistem upravljanja otpadom završen je linijom za proizvodnju alternativnog goriva. Ceo sistem upravljanja otpadom omogućava preradu 95 odsto otpada, što znači da se samo 5 procenata  deponuje.

U okviru Centra za upravljanje otpadom u Donjem Starom Gradu razvijena je i delatnost upravljanja otpadom i izdvajanja sekundarnih sirovina za industrijsku upotrebu. Sirovine namenjene tržištu su: plastika (PET ambalaža, HDPE, LDPE), papir i karton, aluminijumske limenke, metali, staklo, kompozitna ambalaža (tetrapak), čvrsta alternativna goriva, kompost.

Centar za upravljanje otpadom Puconci – CEROP, pored Murske Sobote (Javno podjetje Center za ravnanje z odpadki Puconci d.o.o.) bavi se sortiranjem otpada, kompostiranjem, mehaničko-biološkim tretiranjem otpada, obradom rasutog otpada, sortiranjem odvojeno prikupljenih frakcija, tretmanom odvojeno prikupljenih frakcija. Neopasan otpad iz 20 opština odlaže se na deponiju CEROP u Puconcima. Deponija je zatvorena i ima sistem za prikupljanje otpadnih voda. Prečišćena voda se delimično ispušta u okolinu, delom se koristi za zaštitu od prašine na deponiji, a ostatak se ponovo ubrizgava. Na deponiji je uspostavljen i sistem za sakupljanje deponijskog gasa koji se pretvara u električnu i toplotnu energiju potrebnu za samostalno funkcionisanje CEROP-a. Ukupna površina CEROP iznosi oko 12,8 hektara. Ceo prostor je pokriven filterima za vazduh, a okolne šumske parcele dodatno sprečavaju negativne uticaje na životnu sredinu (pejzažni izgled, prirodna barijera za sprečavanje širenja mirisa vetrom). Na deponiji se iz komunalnog otpada odvaja više frakcija kako bi se mogao uputiti za odlaganje, prihvatanje na tretman ili privremeno skladištenje.

Kompanija Snaga iz Maribora, sakulja komunalni otpad iz osam opština u kojima, u skladu sa važećim ugovorima o koncesijama, vrši   odvojeno prikupljanje otpada iz domaćinstava i javnih i privatnih organizacija. Odvojeno prikupljanje se omogućava građanima postavljanjem sabirnih centara u naseljima, sabirnim centrima po opštinama, te akcionim sakupljanjem kabastog i opasnog kućnog otpada. U kontekstu komunalnih usluga, kompanija Snaga je zadužena i za čišćenje i uređivanje javnih asfaltiranih i zelenih površina u opštini Maribor.  U prihvatilištu za životinje prihvataju napuštene životinje za više od 30 opština, upravljaju pijacama u opštini Maribor, održavaju dve zatvorene deponije i upravljaju malim elektranama koje rade zahvaljujući sakupljanju deponijskog gasa.

Centar za upravljanje otpadom kompanije Snaga predstavlja potpuno automatizovanu sortirnicu projektovanu za tretman otpada koji generiše 160.000  stanovnika. Projektovana je da tokom jedne godine u jednoj smeni može da preradi gotovo 40.000 tona mešovitog komunalnog otpada. Sortirnica je inženjerski rad koji kombinuje već poznate i dokazane tehnike u optimizaciji – automatizovani sistem za sortiranje. Više od 2,5 kilometra pokretnih traka na kojima se gotovo stopostotno razvrstava više od 100 frakcija iz mešovitog komunalog otpada.

Javno preduzeće Simbio u Celju pruža sveobuhvatno upravljanje otpadom koji se priuplja u opštinama u okolini Celja i Savinjske regije. Godišnje se više od 60.000 tona komunalnog otpada preradi u Regionalnom centru za upravljanje otpadom u Celju. U Centru, koji je sufinansiran iz evropskih fondova, odvojeno sakupljeni otpad dodatno se sortira u takođe automatizovanom postrojenju za sortiranje. Biološki otpad se kompostira, a mešoviti komunalni otpad se tretira u postrojenju za mehaničko-biološku obradu gde su razdvojene laka i teška frakcija. Lagana frakcija se prevozi u toplanu Celje na toplotnu obradu, a teška se odlaže na sanitarnoj deponiji.

– Kako naglašavaju u svim ovim kompanijama, ističe Mamić, uspešnost rada njihovih sortirnica se zasniva pre svega na primarnoj selekciji, odnosno velikoj svesti građana da u svojim kućama razvrstavaju otpad na mešoviti komunalni otpad, biološki otpad i staklenu ambalažu. Takođe, građani koriste i priliku da nameštaj, belu tehniku, akumulatore, gume, papir, karton, najlon… kabasti otpad odnose besplatno u transfer stanice ili ekološka dvorišta. U takvim “sabirnim centrima“ sakupljaju se značajne količine otpada iz domaćinstava koji se može reciklirati, dok se ostaci čvrstog komunalnog otpada (koji se danas obično naziva mešovitim komunalnim otpadom), obrađuju u automatizovanim postrojenjima za sortiranje otpada.

Studijska poseta Sloveniji iskorišćena je i da se delegacija PKV upozna sa kompanijom Roto koja roto-liv tehnologijom od 100% polietilena proizvodi uređaje za prečišćavanje otpadnih voda – biološke prečistače komunalnih fekalnih voda, separatore ulja i masti, kao i rezervoare za skladištenje pitke ili tehničke vode, septičke jame, revizione kanalizacione i vodomerne šahtove.

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

SIGURNOSNO PITANJE *